Τενοντίτιδα

Ο φυσιολογικός τένοντας αποτελείται από δεσμίδες κολλαγόνου, ινοβλάστες και εξωκυττάρια ουσία. Το κολλαγόνο τύπου Ι αποτελεί το βασικό δομικό συστατικό του τένοντα και συμβάλλει στην αντοχή του στις δυνάμεις που δέχεται κατά την κίνηση.

Οι τένοντες έχουν ελαστικές και ιξώδεις ιδιότητες, χάρη στη σύνθεσή τους και στην παρουσία ουσιών όπως γλυκοπρωτεΐνες και γλυκοζαμίνες. Αυτά τα στοιχεία βοηθούν τον τένοντα να ανταποκρίνεται στις μηχανικές φορτίσεις της καθημερινής δραστηριότητας και της άσκησης.

Οι αιτίες που μπορεί να οδηγήσουν σε τενοντίτιδα ή τενοντοπάθεια είναι πολλές. Κοινό χαρακτηριστικό τους είναι η υπερβολική ή λανθασμένη φόρτιση του τένοντα.

Η αυξημένη τάση στον τένοντα μπορεί να προκαλέσει είτε έναν πιο άμεσο τραυματισμό είτε μια χρόνια κατάσταση υπέρχρησης. Οι περισσότερες τενοντίτιδες ανήκουν στην κατηγορία των συνδρόμων υπέρχρησης.

Οταν προκληθεί δομική επιβάρυνση ή μικροτραυματισμός στον τένοντα, μπορεί να εμφανιστούν συμπτώματα όπως πόνος, οίδημα και μείωση της λειτουργικότητας.

Οι βασικές αιτίες που μπορεί να συμβάλουν στην εμφάνιση τενοντίτιδας είναι:

• λανθασμένη τεχνική στην άσκηση ή στην προπόνηση
• απότομη αύξηση της έντασης ή της διάρκειας της δραστηριότητας
• υπερβολικές αποστάσεις ή ταχύτητα στην προπόνηση
• μυϊκές ανισορροπίες
• δομικές ή εμβιομηχανικές ιδιαιτερότητες
• ακατάλληλη επιφάνεια προπόνησης
• ακατάλληλος εξοπλισμός ή υποδήματα
• επαναλαμβανόμενες κινήσεις στην εργασία ή στον αθλητισμό

Οι τενοντίτιδες μπορούν να εμφανιστούν σε διάφορα σημεία του σώματος. Στα κάτω άκρα, συχνές περιοχές είναι:

• ο επιγονατιδικός τένοντας
• ο Αχίλλειος τένοντας
• ο οπίσθιος κνημιαίος τένοντας
• οι περονιαίοι τένοντες

Αντίστοιχα, τενοντίτιδες μπορεί να εμφανιστούν και στα άνω άκρα, όπως στον ώμο, στον αγκώνα ή στον καρπό, ιδιαίτερα όταν υπάρχει επαναλαμβανόμενη φόρτιση.

Τα συχνότερα συμπτώματα της τενοντίτιδας είναι:

• πόνος στην περιοχή του τένοντα
• ευαισθησία στην πίεση
• οίδημα ή αίσθημα τοπικού ερεθισμού
• δυσκολία στην κίνηση
• μείωση δύναμης ή λειτουργικότητας
• πόνος κατά την άσκηση ή μετά από δραστηριότητα

Η φυσικοθεραπευτική αποκατάσταση στοχεύει αρχικά στην αξιολόγηση της αιτίας που προκαλεί την επιβάρυνση του τένοντα. Η αντιμετώπιση δεν περιορίζεται μόνο στη μείωση του πόνου, αλλά περιλαμβάνει και τη διόρθωση των παραγόντων που μπορεί να συντηρούν το πρόβλημα.

Η θεραπευτική προσέγγιση προσαρμόζεται ανάλογα με το στάδιο της τενοντίτιδας, τα συμπτώματα, το επίπεδο δραστηριότητας και τους στόχους του ασθενούς.

Συνήθως μπορεί να περιλαμβάνει:

• έλεγχο και τροποποίηση της φόρτισης
• θεραπευτική άσκηση
• σταδιακή ενδυνάμωση του τένοντα
• βελτίωση κινητικότητας και ελαστικότητας
• διόρθωση μυϊκών ανισορροπιών
• εκπαίδευση για σωστή επιστροφή στη δραστηριότητα
• συμβουλές για αποφυγή υποτροπών

Δύο βασικά στοιχεία στην αντιμετώπιση της τενοντίτιδας είναι:

1. Ο προσδιορισμός της αιτίας που προκαλεί την επιβάρυνση του τένοντα.
2. Η αξιολόγηση του σταδίου στο οποίο βρίσκεται η τενοντίτιδα ή τενοντοπάθεια.

Με βάση αυτά, διαμορφώνεται ένα εξατομικευμένο πλάνο αποκατάστασης, ώστε ο τένοντας να φορτιστεί σταδιακά και με ασφάλεια. Η επιστροφή στην καθημερινότητα, στην εργασία ή στον αθλητισμό πρέπει να γίνεται προοδευτικά και σύμφωνα με την κλινική εικόνα του κάθε ατόμου.